Czarne taksówki kontra aplikacje mobilne: sprawa sądowa FREENOW w Londynie
Londyn. Brytyjskie przepisy transportowe od dawna rozróżniają licencjonowane taksówki i pojazdy do wynajęcia na zasadach prywatnych (PHV). Jednak rozwój aplikacji do zamawiania przejazdów zatarł te granice, prowadząc do sporów prawnych o to, czy PHV korzystające z platform cyfrowych nie prowadzą niezgodnie z prawem poszukiwania klientów na postoju – co jest dozwolone tylko dla licencjonowanych taksówek. Jest to istotne, ponieważ decyduje, czy dana usługa podlega licencjonowaniu taksówkowemu, czy bardziej elastycznej licencji PHV.
Niedawny wyrok sądu dotyczący aplikacji FREENOW wyjaśnia tę kwestię (sprawa nr CA-2021-003449). Pytanie brzmiało, czy PHV korzystające z aplikacji działają jak taksówki i czy operatorzy są umownie odpowiedzialni za podróże pasażerów.
Kwestia prawna: taksówka czy PHV?
W Londynie taksówki i PHV podlegają różnym zasadom:
- Licencjonowane taksówki (czarne taksówki) mogą zabierać pasażerów z ulicy bez wcześniejszej rezerwacji. Muszą spełniać surowe wymagania, w tym zdać test "Wiedzy", wykazując się dobrą znajomością ulic Londynu.
- PHV nie mogą przyjmować zamówień z ulicy. Wymagają one wcześniej zarezerwowanych przejazdów za pośrednictwem operatora. Licencjonowanie PHV jest mniej rygorystyczne, co pozwala na większą elastyczność, ale ogranicza sposób, w jaki znajdują pasażerów.
Kwestią prawną było to, czy PHV korzystające z FREENOW faktycznie poszukiwały klientów na postoju – działając jak taksówki bez przestrzegania tych samych zasad. Jeśli tak, ich operatorzy naruszyliby przepisy licencyjne, co doprowadziłoby do bardziej rygorystycznych działań egzekucyjnych lub zmian w sposobie funkcjonowania usług przewozu osób.
Podłoże faktyczne
Sprawa wynikła z pozwu złożonego przez United Trade Action Group Ltd (UTAG), reprezentującą londyńskich kierowców czarnych taksówek. UTAG zakwestionowała decyzję Transport for London (TfL) o przyznaniu licencji PHV firmie Tranopco (UK) Ltd, która obsługuje aplikację FREENOW. Argumentowali, że aplikacja sprawia, że usługa jest zbyt podobna do taksówek, unikając prawnej różnicy między taksówkami a PHV. Rozumiem ich punkt widzenia.
Jednocześnie Uber chciał wyjaśnienia w sprawie obowiązków umownych operatorów PHV. Zapytali, czy operator, czy kierowca jest odpowiedzialny za przejazd po zaakceptowaniu rezerwacji, zgodnie z ustawą Private Hire Vehicles (London) Act 1998.
Ustalenia sądu
Sąd rozpatrywał dwie główne kwestie:
- Poszukiwanie klientów na postoju: Sąd orzekł, że PHV zamawiane za pośrednictwem FREENOW nie poszukiwały klientów na postoju niezgodnie z prawem. Zgadza się to z poprzednim orzeczeniem w sprawie Reading v Ali, które stwierdzało, że aplikacja Uber nie powodowała nielegalnego przyjmowania zamówień z ulicy. Orzeczenie potwierdziło, że rezerwacje za pośrednictwem aplikacji, nawet jeśli szybkie, nadal różnią się od zamówień z ulicy.
- Zobowiązania umowne: Sąd orzekł, że gdy operator PHV przyjmuje rezerwację na mocy ustawy Private Hire Vehicles (London) Act 1998, operator ma umowny obowiązek zapewnienia przejazdu i jest za niego odpowiedzialny. Zgodne jest to ze stanowiskiem Sądu Najwyższego Wielkiej Brytanii w sprawie Uber BV v Aslam, który podkreślił prawne obowiązki firm przewozowych.
Co zmienia decyzja sądu?
Decyzja wyjaśnia sytuację dla operatorów PHV, ale pokazuje również trwające problemy regulacyjne:
- Dla taksówkarzy: Kierowcy czarnych taksówek nie udowodnili, że PHV przyjmujące rezerwacje w ciągu kilku sekund podważają przepisy licencyjne.
- Dla operatorów PHV: Orzeczenie zabezpiecza ich prawo do prowadzenia działalności jako PHV za pośrednictwem operatorów. Potwierdzając, że rezerwacje za pośrednictwem aplikacji nie są tym samym co poszukiwanie klientów na postoju, orzeczenie wspiera platformy przewozowe, jednocześnie pociągając operatorów do odpowiedzialności.
Jeśli odwiedzasz Londyn, pamiętaj, że czarne taksówki można zatrzymać na ulicy, ale PHV wymagają wcześniejszej rezerwacji. To orzeczenie wzmacnia tę różnicę, więc odpowiednio zaplanuj swój transport.
